Na słońcu ponownie zrobiło się dynamicznie. W ostatnim czasie doszło do uwolnienia serii koronalnych wyrzutów masy (CME), w efekcie czego trwa burza geomagnetyczna. Możliwe będą zorze polarne, być może widoczne na terenie całej Polski. Czy będą tak silne jak te pamiętne w maju? Jaka będzie pogoda? Sprawdzamy.
Słońce wygenerowało w ostatnich godzinach kilka silnych rozbłysków, w tym trzy najwyższej klasy – X. Część z nich skierowanych jest centralnie w stronę Ziemi. Pierwsze koronalne wyrzuty masy (CME) dotarły do naszej planety ubiegłej nocy. Te chmury naładowanych cząstek, wyrzucanych z powierzchni słońca, wchodzą w interakcję z gazami w górnej atmosferze Ziemi, głównie w rejonie biegunów magnetycznych. Kilka takich chmur może połączyć się w jedną znacznie większą i gęstszą, a przez to tworzącą bardzo intensywne zorze polarne. Efektem będzie możliwość pojawienia się tych niecodziennych zjawisk dość daleko na południe. Innymi słowy, możliwe będzie ich obserwowanie w Polsce, być może nawet południowej!
Trwa burza geomagnetyczna. Możliwe będą zorze polarne
Najbliższej nocy NOAA SWPC prognozuje bardzo silną / ekstremalną burzę geomagnetyczną o sile G4-G5. Oznacza to szanse na obserwację zorzy (przy sprzyjających warunkach wiatru słonecznego, oraz braku zachmurzenia) w niemal całym kraju. Czy czeka nas powtórka z 10 maja? Eksperci w tym Karol Wójcicki twierdzą, że warto przygotować sprzęt na wieczór oraz zadbać o ciepły ubiór. Widowisko może być imponujące.
Burza G4 trwa w najlepsze, główne cechy wiatru pozostają wspaniałe (Bt~40nT/Bz~ -30nT) i tworzą wymarzony grunt pod najpotężniejszy trzeci CME z wtorkowego rozbłysku X5.1, którego uderzenia spodziewamy się w najbliższych godzinach. Apdejt z 10:00 CET: https://t.co/CVhQ3MLv9g https://t.co/XBRTl8CQdl pic.twitter.com/zt9jWxtKb7
— Polski AstroBloger 🇵🇱 (@AstroBlogerPL) November 12, 2025
Będziemy informować na bieżąco, jeżeli pojawią się warunki do obserwacji zorzy polarnej. Dodatkowo w naszych mediach społecznościowych pojawi się prognoza zachmurzenia, która może być pomocna dla planujących dalsze wypady w polowaniu na światła północy.
Czy pogoda pozwoli na obserwacje?
Najbliższa noc przyniesie umiarkowanie dobre warunki do obserwacji zorzy polarnej.
Tak wygląda prognoza zachmurzenia całkowitego na kolejne godziny nocne dla Polski. Zdecydowanie najmniej chmur będzie na południu, z czasem więcej przejaśnień pojawi się również na zachodzie i północy Polski. Zdecydowanie warto będzie znaleźć miejsce do obserwacji zorzy z dala od świateł miast i innych miejscowości.
Czym jest zorza polarna?
Zorza polarna powstaje w efekcie oddziaływania na gazy w górnej atmosferze naładowanych protonów i elektronów, które docierają ze Słońca. Powodują one indukowanie prądu elektrycznego wśród gazów atmosferycznych na wysokości zazwyczaj między 90 a 150 km. Odpowiednio silne burze magnetyczne mogą jednak powodować świecenie gazu nawet do 300-1000 km nad powierzchnią planety. W miejscu przenikania pasów radiacyjnych (Van Allena) i górnej atmosfery ziemskiej następuje jonizacja (świecenie) tlenu, azotu i rzadziej wodoru lub helu. Powstaje wówczas wąski pas, zazwyczaj o szerokości 3-5 stopni, rozciągający się przeważnie 10-15 stopni od biegunów magnetycznych. Jeżeli zorza obserwowana jest na półkuli północnej, nazywana jest z łaciny Aurora borealis. Na półkuli południowej nosi nazwę Aurora australis.
W zależności od gazu, który zostaje rozgrzany i zmieniony w plazmę, zorza przyjmuje różne kolory. Najczęściej obserwowane to zielony i czerwony, które są efektem świecenia tlenu. Azot świeci w odcieniach purpury i bordo. Mieszanina obu tych gazów daje kolor żółty i czasami biały. Z kolei lekkie gazy – hel i wodór, świecą na niebiesko i fioletowo. Takie kolory są jednak rzadkie. Co ciekawe, zorze widoczne są także na innych planetach, głównie na Jowiszu i Saturnie. Obserwowane były również na Uranie i Neptunie, ale także nad Wenus i Marsem, a także w magnetosferach kilku brązowych karłów.
Grafika ilustracyjna: B A L T Y K via X/ opr. własne
Treści zawarte na stronie podlegają prawu autorskiemu. Ponowne wykorzystanie tekstów, grafik, filmów, czy pozostałych komponentów strony w całości, bądź we fragmentach bez podania źródła, lub pisemnej zgody redakcji jest kradzieżą i będzie podstawą do wszczęcia postępowania karnego.Śledź nas na Facebooku!
Doceniasz naszą pracę? Postaw nam wirtualną kawę!
